"ΝΟΜΟΣ ΠΕΛΛΑΣ
Αν σας ελκύει το φυσικό περιβάλλον αλλά και τα σημάδια μιας ιστορικής διαδρομής που ξεκινά από τη νεολιθική εποχή και φθάνει ως τις μέρες μας, αν είστε έτοιμοι για μια πρώτη νοητή ""εξερεύνηση"" σε μια περιοχή με αυθεντικούς ανθρώπους, μπορούμε να ξεκινήσουμε...
1... έχοντας ως πρώτο σημείο αναφοράς την αρχαία Πέλλα, την πόλη που υπήρξε από τον 4ο π.Χ. αιώνα πρωτεύουσα του Μακεδονικού Κράτους και γενέτειρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Μια μικρή περιήγηση στον ομώνυμο αρχαιολογικά χώρο και μια επίσκεψη στο τοπικό αρχαιολογικό μουσείο αποτελούν ενδιαφέρουσες προτάσεις για όποιον θέλει να γνωρίσει τα σημαντικότατα ευρήματα των πολύχρονων ανασκαφικών ερευνών στην περιοχή.
2. Επόμενος μας σταθμός τα Γιαννιτσά, μια σύγχρονη πόλη με εξέχοντα ρόλο οτην τοπική οικονομία, η οποία λόγω της στρατηγικής της θέσης, αποτέλεσε από τα πρώτα κιόλος χρόνια της τουρκοκρατίας, σπουδαίο στρατιωτικό και οικονομικό κέντρο. Κτισμένη δίπλα σε μια περιοχή όπου μέχρι την δεκαετία του '30 δέσποζε η λίμνη των Γιαννιτσών, γνώρισε κατά τη διάρκεια των Βαλκανικών πολέμων το μένος της ομώνυμης μάχης στη μνήμη των δεκάδων νεκρών της οποίας, είναι αφιερωμένο ""Το Μαύρο ?γαλμα"" στο Ηρώο της πόλης. Μετά τη δεκαετία του '30, ο μοναδικός υδάτινος φορέας που απέμεινε στην περιοχή είναι ο ποταμός Λουδίας, ο οποίος διασχίζει και υδροδοτεί την εύφορη πεδιάδα που αποκαλύφθηκε με την αποξήρανση της λίμνης των Γιαννιτσών, ενώ παράλληλα αποτελεί και χώρο άθλησης και αναψυχής καθώς λειτουργεί τα τελευταία χρόνια εκεί σύγχρονο Κωπηλατικό Κέντρο.
3. Συνεχίζουμε την περιήγηση μας κατευθυνόμενοι προς την Έδεσσα, την πρωτεύουσα του Νομού Πέλλας. Στο βάθος, σε ένα βραχώδες πλάτωμα, οτη θέση της αρχαίος οκρόπολης ξεπροβάλλει η σύγχρονη πόλη, ενώ στο λόγγο, σημαντικά ευρήματα μαρτυρούν την παρουσία κοι τον ιδιαίτερο ρόλο της κάτω πόλης κατά την αρχαιότητα. Σιην περιοχή των Καταρρακτών, η οποία συνδέεται με παραδοσιακό καλντερίμι με το λόγγο, το πάρκο με την πλούσια βλάστηση, το σπήλαιο και οι ορμητικοί καταρράκτες εντυπωσιάζουν. Παραδίπλα, η περιοχή των Μύλων με τα διατηρητέα πρωτοβιομηχανικό κτίρια, η παραδοσιακή συνοικία Βαρόαι με τη χαρακτηριστική μακεδόνικη αρχιτεκτονική, η παλιά Μητρόπολη, το Παρθεναγωγείο και το Λαογραφικό Μουσείο συγκεντρώνουν το ενδιαφέρον των επισκεπτών,
4. Σε μικρή απόστοση από την Έδεσσα συναντάμε τη λίμνη ?γρα-Νησίου-Βρυττών, η οποία δημιουργήθηκε τεχνητά την δεκαετία του '50 για την κάλυψη των αναγκών σε νερό μικρού υδροηλεκτρικού σταθμού της ΔΕΗ, αλλά γρήγορα εξελίχθηκε οε περιοχή με ιδιαίτερο οικολογικό ενδιαφέρον, καθώς φιλοξενεί και στηρίζει μεγάλο αριθμό ειδών της πτερωτής πανίδας. Τα υγρά λιβάδια, η υδρόβια βλάστηση και το νερό, δημιουργούν στην περιοχή των πηγών ένα μοναδικό φυσικό σκηνικό, ενώ το αγροτικό τοπίο κυριαρχείται από καλλιέργειες μήλου και κερασιού, οι οποίες δίνουν σφορμή για διοργάνωση τοπικών γιορτών και πανηγυριών.
5. Στα δυτικά της λίμνης ?γρα και σε απόοτοση περίπου 15 χλμ. βρίσκεται η λίμνη Βεγορίτιδα. Μια από τις μεγαλύτερες και βαθύτερες λίμνες της χώρας. Εδώ το τοπίο διαφοροποιείται σημαντικά, καθώς υπάρχει ελάχιστη ελώδης βλάστηση και είναι καθολική η κυριαρχία του υγρού στοιχείου. Βαρκάδα, ψάρεμα, ιστιοπλοΐα, είνοι ορισμένες από τις δραστηριότητες στις οποίες μπορεί να επιδοθεί κάποιος κατά τη διάρκεια της παραμονής του στην περιοχή.
6. Από τον παραλίμνιο οικισμό της Αρνί όσας προχωρούμε προς το Αεραθλητικό Κέντρο Μακεδονίας-θράκης στην Παναγίτσα, όπου παρέχεται η δυνατότητα πτήσης με παραπέντε, οιωρόπτερο ή άνεμο πλάνο, π ροσφ φόντος μοναδικές συγκινήσεις.
7. Η περιήγηση μας συνεχίζεται στον παραδοσιακό οικισμό του Παλιού Αγ. Αθανασίου, όπου έχουν διατηρηθεί αναλλοίωτα στο χρόνο, όλα εκείνα τα στοιχεία που συνθέτουν την μακεδονίτικη αρχιτεκτονική κληρονομιά. Ο οικισμός είχε εγκαταλειφθεί την δεκαετία του '80, τα τελευταία όμως χρόνια, γνωρίζει σημαντική άνθηση ως αποτέλεομα της λειτουργίας του Χιονοδρομικού Κέντρου Βόρσ (Καϊμάκτσαλαν), από το οποίο απέχει μόλις 17 χλμ. Το μοναδικά ορεινά τοπίο και τα ενδιαφέροντα δασικά μονοπάτια που διέρχονται από τον ορεινό αυτό όγκο, σε συνδυασμό με τις δραστηριότητες που ασκούνται κατά την περίοδο λειτουργίας του Χιονοδρομικού Κέντρου, δίνουν το στίγμα μιας αξιομνημόνευτης διαμονής και περιπλάνησης.
8. Κατά την κάθοδο μας κατευθυνόμαστε προς τα Λουτρά Λουτρακίου, όπου μπορεί κανείς να απολαύσει τις ιαματικές ιδιότητες του θερμού νερού που αναβλύζει στην κοίτη του ρέματος Αγίου Νικολάου, είτε μέοα σε ένα υπέροχο φυσικό σκηνικό είτε στις εγκαταστάσεις των υδροθεραπευτηρίων που λειτουργούν στην περιοχή. Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα είναι επίσης μια βόλτα οίο σπηλαιολογικό πάρκο που βρίσκεται σε μικρή απόσταση από τη λουτρόπολη, καθώς και μια επίσκεψη στο τοπικό φυσιογραφικό & λαογραφικό μουσείο.
9. Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας στην Αριδαία αποτελεί τον επόμενα μας σταθμό. Εγκατεστημένο στον αναπαλαιωμένο σιδηροδρομικό σταθμό τύπου Decauville, ο οποίος κατασκευά-στηκε το 1916 από τις συμμαχικές δυνάμεις και λειτούργησε μέχρι το 1931 εξυπηρετώντας τις ανάγκες μεταφοράς ανθρώπων και αγαθών στην περιοχή, ενημερώνει τον επισκέπτη για τον χλωριδικό πλούτο και τα κύρια είδη πανίδας που φιλοξενούνται στους ορεινούς όγκους Βόρα, Πίνοβου & Τζένας, οι οποίοι σχηματίζουν το ορεινό τόξο Αλμωπίας.
10. Η περιήγηση μας τελειώνει οτην Ιερό Μονή Αρχαγγέλου, η οποία κτίστηκε στο μέσα του 18ου αιώνα στη θέση της Μονής του Ιωάννη του Προδρόμου και χαρακτηρίζεται από το λαiκά στοιχεία που κυριαρχούν στο διάκοσμο της.
Ελπίζουμε ότι σας δώσαμε μια εικόνα από αυτή τη γωνιά της ελληνικής γης. Αξίζει να γνωρίσετε το νομό Πέλλας από κοντά..."